Inwentaryzacja terenu metodą georadarową dla Tramwajów Warszawskich

Na zlecenie spółki Tramwaje Warszawskie, we współpracy z firmą Scan 3D, wykonaliśmy inwentaryzację uzbrojenia podziemnego metodą georadarową i detekcyjną w ciągu ulic Bonifraterskiej, Słomińskiego i Międzyparkowej w Warszawie. Wyniki posłużyły do zaprojektowania przebudowy torowiska w miejscu, gdzie pod jezdnią biegnie gęsta sieć przewodów, a obok leżą podziemia XIX-wiecznego Fortu Traugutta.

Dlaczego georadar
Pod tymi ulicami biegnie bardzo gęsta sieć przewodów i rur, a w sąsiedztwie znajdują się podziemia zabytkowego Fortu Traugutta. Projektant przebudowy torowiska musiał wiedzieć, co dokładnie leży pod ziemią, a rozkopywanie jezdni i torowiska w centrum miasta nie wchodziło w grę. Georadar pozwala ustalić przebieg sieci wszystkich rodzajów – metalowych, plastikowych i betonowych – bez naruszania nawierzchni.
Prace w terenie
Prace terenowe trwały 15 dni roboczych. Część pomiarów na jezdni i torowisku prowadziliśmy nocą, żeby nie wstrzymywać ruchu.
- Studnie i komory. Na badanym odcinku było 78 studni i komór rewizyjnych. Każdą otworzyliśmy, pomierzyliśmy jej charakterystyczne elementy i sfotografowaliśmy.
- Rury i kanalizacje kablowe. Przebieg rur kanalizacyjnych i rur osłonowych z kablami telekomunikacyjnymi, w tym światłowodami, wyznaczyliśmy sondą wprowadzaną do ich wnętrza i śledzoną z powierzchni lokalizatorem.
- Kable energetyczne i rury metalowe. Te sieci lokalizowaliśmy metodą indukcyjną, w której nadajnik wzbudza sygnał w przewodzie z powierzchni, oraz galwaniczną, czyli podłączając nadajnik bezpośrednio do przewodu.
- Skanowanie georadarem. Teren przeszliśmy georadarem Leica DS2000 wzdłuż zaprojektowanych wcześniej linii pomiarowych co 1 metr, wzdłuż i w poprzek ulicy (rys. 2). Taka gęsta siatka profili daje pełne pokrycie terenu i pozwala później zbudować model 3D.
- LiveMarking. Tam, gdzie pomiar był utrudniony, dodatkowo przejeżdżaliśmy georadarem w trybie LiveMarking, w którym wykryte obiekty widać na ekranie od razu i można je oznaczyć w terenie.
Opracowanie wyników
W biurze przygotowaliśmy wykazy studni i mapę inwentaryzacji sieci, a dane z georadaru przetworzyliśmy na modele 2D i 3D (rys. 3). Wyniki z modeli nanieśliśmy na końcową mapę inwentaryzacji.


Co różniło mapę od rzeczywistości
Porównanie wyników z mapą zasadniczą, czyli urzędową mapą z budynkami i sieciami, ujawniło trzy rodzaje rozbieżności:
- Obiekty, których nie było na mapie: przewody specjalne, czujniki sygnalizacji świetlnej, elementy odwodnienia torowiska i podziemia fortu.
- Obiekty przesunięte lub o innych wymiarach niż na mapie (rys. 4 i 5).
- Obiekty, które są na mapie, ale nie ma ich w terenie, bo zostały wcześniej usunięte.


Na obrazach z georadaru przeanalizowaliśmy też wiele anomalii, czyli miejsc, w których sygnał wyraźnie różni się od otoczenia. Anomalie liniowe wskazują przewody i rury, punktowe – studnie, zasuwy i kratki ściekowe, a powierzchniowe – pozostałości fundamentów, pustki i inne większe obiekty pod ziemią.
Efekt dla inwestycji
Mapę zasadniczą sprawdziliśmy, poprawiliśmy i uzupełniliśmy o nowe obiekty. Georadar pozwolił odnaleźć zasypane studnie i kratki oraz dokładnie wskazać położenie podziemnych pomieszczeń Fortu Traugutta, których wcześniej nie było na mapie. Projektanci przebudowy torowiska dostali pełny obraz tego, co leży pod ulicą, a wykonawca może prowadzić roboty przy znacznie mniejszym ryzyku uszkodzenia sieci i nieplanowanych kosztów.
Podobne badania prowadziliśmy razem ze Scan 3D pod płytą Rynku w Krakowie. Szczegóły warszawskiego zlecenia znajdziesz na stronie realizacji dla Tramwajów Warszawskich, a o łączeniu georadaru z lokalizatorem przed robotami ziemnymi piszemy w artykule o detekcji przed przewiertami i palowaniem.



